TİM'den yapılan yazılı açıklamada, ihraç edilen ürünlere yönelik talep koşullarının, ihracat yapılan pazarlar esas alınarak oluşturulan model ekonomi çerçevesinde, temel ve öncü makroekonomik göstergeler kullanılarak takip edildiği belirtildi.
Açıklamada, 2025 yılı aralık ayında İhracat Talep Endeksi'nin aylık bazda yüzde 0,5, bir önceki yılın aynı ayına göre ise yüzde 0,3 azalışla 99,4 seviyesinde gerçekleştiği ve uzun dönem ortalamasının altında seyrettiği vurgulandı.
Açıklamada şu ifadelere yer verildi:
'Aralık 2025'te, enflasyon ve sanayi üretimi göstergelerindeki kısmi iyileşmelere karşın işsizlik, iş güveni ve tüketici güvenindeki gerilemeler, talep endeksini uzun dönem ortalamasının altına düşürmüştür.
Uzun ve kısa vadeli sosyal, ekonomik ve politik göstergelerden yararlanarak oluşturulan ve ihracat pazarlarının risklere karşı direncini ölçen TİM Pazar Dayanıklılık Endeksi, 2025 yılı aralık ayında aylık bazda yüzde 0,4 azalış ve geçen yılın aynı ayına göre yüzde 1,6 artış göstererek 100,6 olmuştur. Küresel jeopolitik risklerdeki kısmi azalmaya karşın İhracat Talep Endeksi'nin uzun vadeli ortalamanın altında seyretmesi, ihraç pazarlarımız genelinde dayanıklılığı olumsuz etkilemiş ve endeksi uzun dönem ortalamasına yaklaştırmıştır.'
Açıklamada, İhracat Talep Endeksi'nin, pazarların ihracat içindeki payları esas alınarak oluşturulan model ekonomiyle, ihracatın talep koşullarını mevsim etkilerinden arındırılmış şekilde takip ettiği belirtildi.
TİM Pazar Dayanıklılık Endeksi'nde ise model ekonominin ihraç mallarına olan talebini izlemek amacıyla enflasyon, işsizlik, sanayi üretimi, İş Güven Endeksi ve Tüketici Güven Endeksi gibi öncü ve temel ekonomik göstergelerin mevsim etkilerinden arındırılarak kullanıldığı, söz konusu göstergelerin faktör analiziyle ağırlıklandırıldığı vurgulandı.
Endeksin uzun dönem ortalamasının 100'e eşitlendiği belirtilirken 100'ün üzerindeki değerlerin talep koşullarının uzun vadeli doğal seyrin üzerinde seyrettiğine, 100'ün altındaki değerlerin ise daha olumsuz bir görünüme işaret ettiği ifade edildi.
Endeksteki değişim oranlarının, ihraç mallarına olan talepte birebir değişimi yansıtmadığı, buna karşın pazarlarda talebi şekillendiren koşulların genel eğilimine ilişkin sinyal verdiği kaydedildi.
Pazar Dayanıklılık Endeksi'nin, ihracat pazarlarının toplam ihracat içindeki payları esas alınarak oluşturulan model ekonomi üzerinden pazarların iktisadi ve politik kırılganlık ile risk düzeyini takip ettiği belirtilerek, şu değerlendirmelere yer verildi:
'Endeksteki artış risklerin ve kırılganlığın düşüşüne işaret etmektedir. Pazarlarımızın kırılganlığı ölçülürken uzun ve kısa dönemli politik ve iktisadi risk faktörlerine işaret eden göstergeler eşit ağırlıklandırılarak kullanılmış, model ekonomi oluşturulurken ise pazarlarımızın ihracatımız içerisindeki payları esas alınmıştır. Endeksin uzun dönem ortalaması 100'e eşitlenmiştir. Dolayısıyla 100'ün altındaki değerler risklerin görece yüksek, 100'ün üzerindeki değerler ise risklerin görece düşük olduğu anlamına gelmektedir.'
