Türkiye’de dar gelirli kadınların ekonomik hayata katılımını destekleyen mikrokredi uygulaması, binlerce kadının hayatını değiştirmeye devam ediyor. Mikrokrediyle Güçlenen Kadınlar: 240 Bini Aşkın Kadın Kendi İşinin Patronu Oldu
Türkiye İsrafı Önleme Vakfı (TİSVA) bünyesinde yürütülen Türkiye Grameen Mikrofinans Programı (TGMP), 2003 yılında Diyarbakır’da yalnızca altı kadınla başladığı yolculukta bugün 23. yılını kutluyor. Program kapsamında bugüne kadar 2,3 milyar liralık mikrokredi desteği sağlanırken, 240 binden fazla dar gelirli kadın kendi işini kurarak mikrogirişimci oldu.
TİSVA tarafından 8 Mart Dünya Kadınlar Günü dolayısıyla yapılan açıklamada, TGMP’nin bugün 69 ilde 85 şubeyle faaliyet gösterdiği ve 2030 yılına kadar 4 milyar liralık mikrokredi desteğiyle 350 bin dar gelirli haneye ulaşılmasının hedeflendiği belirtildi.
“Bir kadına verilen fırsat, tüm toplumu kalkındırır”
Açıklamada değerlendirmelerine yer verilen TİSVA Mütevelli Heyeti Başkanı Halil Fatih Akgül, mikrokredi modelinin kadınların ekonomik özgürlüğünü güçlendirdiğini vurguladı. Akgül, bir kadına fırsat verilmesinin yalnızca bireysel değil toplumsal bir dönüşüm yarattığını ifade ederek şu değerlendirmede bulundu:
“Bir kadına fırsat verildiğinde sadece bir birey değil, bir aile ve toplum da kalkınır. Mikrokredi, kadınlarımızın onuruyla yoksulluktan çıkış yolculuğudur. ‘Yoksulluğun olmadığı hepitalist Türkiye’ hedefimize, kendi işinin patronu olan cesur kadınlarımızla yürüyoruz. Kadınların emeği ve mücadelesi, daha eşit bir geleceğin temelidir. 8 Mart, bu gücü hatırlama ve hatırlatma günüdür.”
TGMP Genel Müdürü Halil Orhan ise mikrokredi modelinin ekonomik olduğu kadar sosyal bir dönüşüm sağladığını belirtti. Orhan, programın bugüne kadar ulaştığı başarıya dikkat çekerek, mikrokredi kullanan kadınların yüzde 85’inde duygusal esenliğin arttığını söyledi.
“8 Mart bizim için 240 bin kadının başarı hikâyesine tanıklık etmenin gururudur. Hibe bağımlılığı yerine ekonomik özgürlüğü güçlendiren bu modelle sağlanan 2,3 milyar liralık destek, kadınların güvenilirliği sayesinde yüzde 99,8 geri dönüş oranıyla güçlü bir ekonomik döngüye dönüşmüştür.” dedi.
Yardımdan girişimciliğe uzanan dönüşüm
Mikrokredi modeli, yalnızca kısa vadeli yardımların ötesine geçerek kadınların kendi işlerini kurmasını ve sürdürülebilir gelir elde etmesini amaçlıyor. Küçük miktarlarda verilen kredilerle başlayan girişimcilik yolculuğu, birçok kadının kendi işletmesini kurmasına ve ailesinin geçimini sağlamasına olanak tanıyor.
Bu model sayesinde daha önce günlük ihtiyaçlarını karşılamakta zorlanan kadınlar, bugün önemli gelirler elde eden işletmelerin sahibi haline gelebiliyor. Programdan yararlanan kadınların başarı hikâyeleri, mikrokredinin yarattığı dönüşümü somut biçimde ortaya koyuyor.
Çiçekçilikten işletmeciliğe uzanan yol: Adile Çiftçi
Adile Çiftçi’nin hikâyesi bu dönüşümün çarpıcı örneklerinden biri. 15 yaşında evlendirilen ve üçüncü çocuğuna hamileyken eşini trafik kazasında kaybeden Çiftçi, hayatını yeniden kurmak zorunda kaldı. 2009 yılında aldığı 1.000 TL’lik mikrokrediyle küçük bir çiçekçi dükkânı açan Çiftçi, zamanla işini büyüterek çay evi işletmeye başladı. 2009’da aylık geliri yalnızca 300 TL olan Çiftçi, azmi ve çalışkanlığı sayesinde bu rakamı 2025 yılı itibarıyla 45 bin TL’ye çıkardı.
Yaklaşık 16 yıllık süreçte toplam 1 milyon 216 bin TL net gelir elde eden Çiftçi, çocuklarının eğitimini tamamlamasını sağlayarak hem ailesinin hem de çevresinin hayatını değiştirdi.
Diyarbakır’ın gelinlik modacısı: Arzu Baylan
Arzu Baylan da mikrokredi sayesinde girişimci olan kadınlardan biri. Eşini trafik kazasında kaybettikten sonra iki çocuğuyla hayat mücadelesi veren Baylan, 2008 yılında aldığı 800 TL’lik mikrokrediyle küçük bir dükkân kiralayarak abiye kıyafet satışına başladı. Zamanla müşteri çevresini genişleten Baylan, işini büyüterek gelinlik satış ve kiralama sektörüne adım attı. Bugün Diyarbakır’da tanınan kadın girişimciler arasında yer alan Baylan’ın aylık geliri 2025 yılı itibarıyla 60 bin TL’ye ulaştı.
Azimle büyüyen bir kuaför salonu: Zeynep Kayhan
Zeynep Kayhan’ın hikâyesi ise pes etmemenin önemini ortaya koyuyor. 2013 yılında açtığı kuaför dükkânını maddi imkânsızlıklar nedeniyle 2016’da kapatmak zorunda kalan Kayhan, girişimcilik hayalinden vazgeçmedi.
2020 yılında aldığı 1.500 TL’lik mikrokrediyle dükkânını yeniden açan Kayhan, zamanla işini büyüterek salonunu profesyonel ekipmanlarla donattı. 2020’de aylık 8 bin TL olan geliri, 2025 yılında 45 bin TL’ye ulaştı.
Kayhan, yalnızca beş yıl içinde 1 milyon 380 bin TL net kazanç elde ederek bölgesinin güçlü kadın işletmecilerinden biri haline geldi.
Hedef: Daha fazla kadına ulaşmak
TİSVA ve TGMP yetkilileri, mikrokredi modelinin kadınların ekonomik hayata katılımını artırdığını ve yoksullukla mücadelede önemli bir araç olduğunu vurguluyor. Programın önümüzdeki yıllarda daha fazla kadına ulaşması ve kadın girişimciliğini güçlendirmesi hedefleniyor.
Kadınların üretime katılmasıyla hem aile ekonomilerinin hem de yerel ekonomilerin güçlendiği belirtilirken, mikrokredi uygulaması Türkiye’de sosyal kalkınma açısından önemli bir model olarak öne çıkıyor.
Haber Merkezi